تربیت
Tarbiat.Org

اخلاق در قرآن جلد سوم
آیت الله محمد تقی مصباح یزدی‏‏

وظیفه ما در برابر متجاوزان به جامعه

اگر فرد دست به کاری بزند که هم سبب شقاوت و هلاک معنویِ خود و هم به زیان جامعه و نظام اجتماعی باشد و نه برای یک فرد و دو فرد زیانمند باشد، بلکه اساس اجتماع صالح اسلامی را تهدید کند، در این صورت، لازم است به هر قیمتی، از این گونه تجاوزها جلوگیری کرد و حتی در این مورد، تجسس هم به طور کلی، روا خواهد بود؛ زیرا در جایی که حتی احتمال داده شود که کسانی می خواهند علیه نظام اجتماعی توطئه کنند، باید در مقام تحقیق برآمد و مراقب اوضاع بود، چه رسد به این که علم داشته باشیم که کسانی در صدد اخلال در نظم اجتماعی هستند.
در این جا لازم است تأکید کنیم براین که جواز تجسس، بستگی به نظر حاکم و ولیّ امر دارد و باید به دستور او انجام بگیرد و بدون اذن حاکم شرع، تجسس ابتدایی در کار مؤمنان جایز نیست. قرآن کریم در خطابِ (وَلاتَجَسَّسُوا)**حجرات/ 12.*** صریحاً از آن نهی فرموده است که اطلاق دارد و همه موارد را فرا می گیرد، جز مواردی که حاکم، لازم می داند این کار به خاطر مصالح کل نظام انجام گیرد؛ چرا که اگر انجام نگیرد، اصل نظام اسلامی تهدید خواهد شد و این، یک مورد استثنایی است و دلیل عقلی و نقلی، آن را تأیید می کنند.